A l a i n e [&] I r a t i . =)

- Zergaitik aldatzen ari da lurrazala?

 Kontinenteak plaken tektoniken gainean daude, eta plaka hauek Astenosferan daude jitoan. Hau, material likatsu batez osatua dago. Bertan, nukleotik gertuen dagoen materiala edo harria berotu egiten da eta goruntz joateko joera du. Igotzen doan moduan, hozten joaten da eta berriro behera egingo du. Honela, laba zikloak edo konbentzio korronteak sortzen dira. Hauen eraginez, plaka tektonikoak mugitu egiten dira, eta elkarren artean talka egin edo urruntzean, erlibea aldatu egiten da.

 - Nola sortzen dira mendikateak?

Mendikateak sortzeko hiru era daude:                                                        

1) Plaka ozeaniko bat beste ozeaniko baten kontra:

Bietako plaka bat bestearen azpian sartzen da, subdukzio bidez. Orduan, uharte bolkanikoak sortzen dira, urtutako materialak kanpora ateratzeko bidea eduki dezan.

            Japon inguruan, filipinetako plaka, ozeano bareko plaka eta eurasiakoa elkatzen dira.

2) Plaka ozeaniko bat plaka kontinental baten kontra:

Plaka ozeanikoa kontinentalaren azpian sartzen da. Subdukzio gune horretan plaka kontinentalean mendiak azaltzen dira. Sumendiak ere agertzen dira maiz, materialak kanporatzeko.

               Nazkako plaka hegoameriketako plakarekin talka egitean subdukzioa gertatzen da.

3) Plaka kontinental bat beste kontinental baten kontra:

Plaka kontinentalak ozeanikoak baino dentsitate gehiago dutenez, ez da subdukzio kasurik ematen. Bi plakek kolisionatu egiten dute, mendikateak sortuz.

 -Non daude sumendiak?

Bi plaka elkartzen diren lekuetan.

- Zergaitik tsunamiak?

Tsunamia olatu edo olatu talde bat da, itsasoko ur kopuru handia bertikalki eta laster desplazatzen denean sortua. Fenomeno natural hau lurgaineko zein itsaspeko lurrikara, sumendi erupzio zein meteorito handien talka batek sortua izan daiteke.

 

- Chengduko lurrikara bezalako bat hemen gerta al daiteke?

Ez, bi plaken elkargunean kokaturik ez daudelako.